Eba Blancok, EH Bilduko parlamentaria, Eusko Legebiltzarreko Osoko Bilkuran eskatu du lehenbailehen argitaratzeko amiantoaren biktimentzako konpentsazio-funtsa sortzea aurreikusten duen errege dekretua.

21/2022 Legeak urtebete darama bete gabe, eta Blancok gogoratu du bitartean, “amiantoak hiltzen jarraitzen duela”. Ildo horretatik, aipatu du Eusko Legebiltzarrak, konpentsazio-funtsa lantzen hamahiru urte igaro ondoren, gaia itxi zuela legearen azken izapidea Senatuan onartu ondoren. Duela urtebetetik hona bada lege bat “amiantoaren biktima askori laguntzen eta laguntzen egon zitekeena, baina aldiz gaur egun geldituta eta izoztuta dago. Gobernuak babesik gabe utzi ditu biktimak, eta denbora horretan gutxietsi ditu”, gaineratu du.

EH Bilduko parlamentariak behin eta berriz esan du bidezkoa dela eragindako pertsonak konpentsatzea. “dekretuak biktimak konpentsatu eta babestu behar ditu, legearen espiritua errespetatuz”, eskatu du Blancok.

(Bideoa: @ehbildu_legebil)

GRIS DUGU BERDEA

Ingurumenaren Munduko Eguna da, mundu jasangarri bat, oxigenoz eta bizitzaz betetako planeta bat aldarrikatzeko beharko lukeen eguna. Gaurko egunean, inoiz baino indartsuagoa behar dugu Inguramenaren aldeko borroka; Eusko Alkartasunak erakunde ezberdinetan aurrera eraman duen borroka – Patxi Ormazabal, Sabin Intxaurraga edo Esther Larrañaga buru Eusko Jaurlaritzan, edo Mikel Mintegirekin Arabako Foru Aldundian. Ekainak 5 honetan guda deklaratu nahi diegu kutsatzea merkeegi irteten zaien horiei, Ama lurra erasotzea helburu duten horiei, natura salgai dagoela uste duten horiei, eta batez ere, horrelako pentsamendua eta jokaera zilegi dela irudikatzen duten botere eta buruzagiei. Politika irmo, konprometitu eta ezeztaezinak martxan jarriko dituzten erakunde ausartak eskatzeko unea.

Koronabirusak sortutako egoeratik eratorritako krisi ezberdinek ondorio larriak ekarri eta ekarriko ditu. Ia 3 hilabetez bakean utzi dugun Ingurumenak arnasaldi ederra hartu du, giza injerentziarik gabe. Baina orain arriskuan dago berriz, estatuek produktibitate kutsakor eta suntsitzaileari eusten badiote; ekologiari baino, ekonomia lehenesten badute.

Eusko Alkartasunatik argi dugu ingurumen krisiari aurre egiteko premiazko neurriak garatu behar ditugula erakundeetatik , eta hauek politika publiko guztien lehentasuna izan behar dutela. Inork ez dezala politika jasangarriak bigarren mailara pasatzeko tentaziorik izan.

Gero eta ekoizpen-lur gutxiago dagoen honetan, itsasoen egoera dramatikoa denean, klima-aldaketaren ondorioak geroz eta bortitzagoak direnean… Mugitu beharra dugu. “Ez biharko utzi gaur egin dezakezuna”, esan ohi da. Esamolde hori aldatu behar dugu; “ez utzi biharko, orduan konpondu ezingo duzuna”. Berdearen alde apustu kementsua egingo duen gobernuak behar ditugu, neurri zuzenak hartuko dituztenak.

Garraio publikoa lehenetsiko dutenak pribatuaren gainetik – Eusko Jaurlaritzak Diesel eta gasolina autoak erosteko laguntzak eskaintzea postCovid-eko lehen neurri gisa da egin behar EZ denaren adibide argia-. Zabortegien kudeaketa publikoa izatea, errauskailu kutsakorretan zaborra, gure osasuna eta planetaren jasangarritasuna erre ez daitezen, eta ZALDIBARREKO ingurumen eta giza ezbeharra berriz geratu ez dadin. Gure kaleetan berdez inguratutako bizi eta oinezko gehiago izan ditzagun, eta keztutako porlan eta auto gutxiago. Guzti hau erraz eta merkea da burutzen eta kudeatzen, eta batez ere herritarrak ahalduntzen ditu, iraultza honen protagonista aktibo bilakatuz.

Neurri asko hartu ditzakegu norbanako gisa, eta baita erakundeetatik. Adituek hainbat maila ezberdinetan zehazten dituzte, besteak beste 350 akademiko inguruk Euskal Herriko ekonomia ekologikoaren alde sinatutako “Euskal Herria PostCovid” manifestuan jasotzen den bezala. Neurri horien ekarpenak nabarmendu nahi ditugu; eredu-aldaketa, ekoizpen-politika iraunkorrak sustatzea, elikadura-subiranotasuna defendatzea edo garraio jasangarria bultzatzea.

Eusko Alkartasunatik bat egiten dugu hausnarketa horiekin, eta sozialki zein ingurumen aldetik itotzen gaituen egungo eredu ekonomikoa aldatzeko apustua egiten. Natura eta ikuspegi soziala eredu politiko-ekonomiko berri horren bihotza eta burua izatea lortu behar dugu, eta hori instituzioetatik landu beharreko zeregina dugu. Erakunde publikoak sektore jasangarriak eta ekologikoak babestu eta sustatzeko baliatu behar ditugu. Inbertsioak ez ezik, eredu-aldaketa hori bideratzeko beste modu bat fiskalitatea da, oso tresna eraginkorra jarduera jasangarriak sustatzeko. Zer gertatuko litzateke jasangarri izatea, kutsakor izatea baino merkeago balitz enpresa eta industrientzat?

Covid19aren krisiak erakutsi digu herri gisa gure burua hornitzearen garrantzia maila guztietan; osasun baliabideetatik hasi, energia eta elikadurara arte. 0 kilometroko gobernua, 0 kilometroko politikak egiteko, 0 kilometroko horniduraz! Hau izan da Eusko Alkartasunaren apustua egon garen erakunde guztietan, eta berrezten dugu datorkigun legegintzaldiaren aurrean. Klima aldaketaren aurkako Euskal plana aurkezten lehenak izan ginen, horretarako sortu genuen IHOBE agentziatik. Pentsa zenbat hobetu dezakegun ingurumenean sinisten dugun alderdiak gobernuan egonik!

Urgentziaz behar dugu ingurumenean oinarritutako ekonomia zirkularra martxan jartzea. Eusko Alkartasunatik lanean jarraitzen dugu “normaltasun berriak” ingurumenaren defentsa irmoa ardatz izan dezan. Erakundeetatik egungo modelo kutsakor eta higatzailea, modelo jasangarri, zirkular eta berdea bilakatuko dugu; Norilsk, Fukushima, Prestige, Verter Recliclyng eta enparauek gogotik ordaindu dezaten ingurumenari egindako kaltea.

Ekainak 5a Ingurumenaren nazioarteko eguna da, eta berdea izan behar zuen eguna (365etik bat behintzat!) belztu digute guztiz. Artikoan 21.000 TONAko petroleo isuriak sortutako ingurumen alarmarekin esnatu gara, Norilskeko zentral Termoelektrikoan gertatutako istripu baten ondorioz.

Ingurumenaren Munduko Eguna da, mundu jasangarri bat, oxigenoz eta bizitzaz betetako planeta bat aldarrikatzeko beharko lukeen eguna. Gaurko egunean, inoiz baino indartsuagoa behar dugu Ingurumenaren aldeko borroka; Eusko Alkartasunak erakunde ezberdinetan aurrera eraman duen borroka – Patxi Ormazabal, Sabin Intxaurraga edo Esther Larrañaga buru Eusko Jaurlaritzan, edo Mikel Mintegirekin Arabako Foru Aldundian. Ekainak 5 honetan guda deklaratu nahi diegu kutsatzea merkeegi irteten zaien horiei, Ama lurra erasotzea helburu duten horiei, natura salgai dagoela uste duten horiei, eta batez ere, horrelako pentsamendua eta jokaera zilegi dela irudikatzen duten botere eta buruzagiei. Politika irmo, konprometitu eta ezeztaezinak martxan jarriko dituzten erakunde ausartak eskatzeko unea.

Koronabirusak sortutako egoeratik eratorritako krisi ezberdinek ondorio larriak ekarri eta ekarriko ditu. Ia 3 hilabetez bakean utzi dugun Ingurumenak arnasaldi ederra hartu du, giza injerentziarik gabe. Baina orain arriskuan dago berriz, estatuek produktibitate kutsakor eta suntsitzaileari eusten badiote; ekologiari baino, ekonomia lehenesten badute.

Eusko Alkartasunatik argi dugu ingurumen krisiari aurre egiteko premiazko neurriak garatu behar ditugula erakundeetatik, eta hauek politika publiko guztien lehentasuna izan behar dutela. Inork ez dezala politika jasangarriak bigarren mailara pasatzeko tentaziorik izan.

Gero eta ekoizpen-lur gutxiago dagoen honetan, itsasoen egoera dramatikoa denean, klima-aldaketaren ondorioak geroz eta bortitzagoak direnean… Mugitu beharra dugu. “Ez biharko utzi gaur egin dezakezuna”, esan ohi da. Esamolde hori aldatu behar dugu; “ez utzi biharko, orduan konpondu ezingo duzuna”. Berdearen alde apustu kementsua egingo duen gobernuak behar ditugu, neurri zuzenak hartuko dituztenak. Garraio publikoa lehenetsiko dutenak pribatuaren gainetik – Eusko Jaurlaritzak Diesel eta gasolina autoak erosteko laguntzak eskaintzea postCovid-eko lehen neurri gisa da egin behar EZ denaren adibide argia-. Zabortegien kudeaketa publikoa izatea, errauskailu kutsakorretan zaborra, gure osasuna eta planetaren jasangarritasuna erre ez daitezen, eta ZALDIBARREKO ingurumen eta giza ezbeharra berriz geratu ez dadin. Gure kaleetan berdez inguratutako bizi eta oinezko gehiago izan ditzagun, eta keztutako porlan eta auto gutxiago. Guzti hau erraz eta merkea da burutzen eta kudeatzen, eta batez ere herritarrak ahalduntzen ditu, iraultza honen protagonista aktibo bilakatuz.

Neurri asko hartu ditzakegu norbanako gisa, eta baita erakundeetatik. Adituek hainbat maila ezberdinetan zehazten dituzte, besteak beste 350 akademiko inguruk Euskal Herriko ekonomia ekologikoaren alde sinatutako “Euskal Herria PostCovid” manifestuan jasotzen den bezala. Neurri horien ekarpenak nabarmendu nahi ditugu; eredu-aldaketa, ekoizpen-politika iraunkorrak sustatzea, elikadura-subiranotasuna defendatzea edo garraio jasangarria bultzatzea.

Eusko Alkartasunatik bat egiten dugu hausnarketa horiekin, eta sozialki zein ingurumen aldetik itotzen gaituen egungo eredu ekonomikoa aldatzeko apustua egiten. Natura eta ikuspegi soziala eredu politiko-ekonomiko berri horren bihotza eta burua izatea lortu behar dugu, eta hori instituzioetatik landu beharreko zeregina dugu. Erakunde publikoak sektore jasangarriak eta ekologikoak babestu eta sustatzeko baliatu behar ditugu. Inbertsioak ez ezik, eredu-aldaketa hori bideratzeko beste modu bat fiskalitatea da, oso tresna eraginkorra jarduera jasangarriak sustatzeko. Zer gertatuko litzateke jasangarri izatea, kutsakor izatea baino merkeago balitz enpresa eta industrientzat?

Covid19aren krisiak erakutsi digu herri gisa gure burua hornitzearen garrantzia maila guztietan; osasun baliabideetatik hasi, energia eta elikadurara arte. 0 kilometroko gobernua, 0 kilometroko politikak egiteko, 0 kilometroko horniduraz! Hau izan da Eusko Alkartasunaren apustua egon garen erakunde guztietan, eta berrezten dugu datorkigun legegintzaldiaren aurrean. Klima aldaketaren aurkako Euskal plana aurkezten lehenak izan ginen, horretarako sortu genuen IHOBE agentziatik. Pentsa zenbat hobetu dezakegun ingurumenean sinisten dugun alderdiak gobernuan egonik!

Urgentziaz behar dugu ingurumenean oinarritutako ekonomia zirkularra martxan jartzea. Eusko Alkartasunatik lanean jarraitzen dugu “normaltasun berriak” ingurumenaren defentsa irmoa ardatz izan dezan. Erakundeetatik egungo modelo kutsakor eta higatzailea, modelo jasangarri, zirkular eta berdea bilakatuko dugu; Norilsk, Fukushima, Prestige, Verter Recliclyng eta enparauek gogotik ordaindu dezaten ingurumenari egindako kaltea.

AIRE KUTSADURA

Egun on guztioi,
Denok dakigunez, otsaila honetan aire kutsadura, bere maila altua eta egunetan jarraitua izateagatik, albiste izan da.
Otsailaren 18tik martxoaren 1a bitartean hego Euskal Herriko hiriburu guztietan PM10 partikulen 50ug/m3-ko konzentrazio muga gainditu zen baina, tamalez, Donostia izan zen bakarra non 75ko langa ere gainditu zen, 89ug/m3-ra otsailaren 21ean iristen, hau da, baimendutakoaren ia-ia bikoitza.

Baina, egoera kezkagarri hau ez dugu Gipuzkoako hiriburuan bakarrik topatu; Lezon, Tolosan zein Beasainen kokatuta dauden aire kalitatearen neurgailuek ere 50eko maximoa gainditu dute eta, oro har, baiezta genezake arazo hau orokortua izan dela N-1k zeharkatzen duen lurralde osoan zehar.

Osasunerako arriskurik gabeko aire garbia arnastea pertsona guztien eskubidea da. Airearen kutsadurak osasuna eta ingurumena kaltetzen dituela ez dago ezbaian jartzerik. Arazo honen jatorria trafikoak, industriak eta berokuntzak sortutako isurietan datza. Eta honi guztiari, Erraustegi toxikoak isuriko duen pozoia gehitzen badiogu, gure buruaz, hurrengo belaunaldiez, eta flora eta faunaz beste egingo dugu. Argi eta zikin.
Automobilen trafikoak hirietan eta, kasu honetan, N-1en inguruan sortzen duen kutsadura oso kezkagarria da, bai ala bai, administrazio publikoak arduratu beharko dituena. Honek, nola ez, airearen kalitatearen kudeaketa ona eskatzen du.

Beraz, EH Bilduren aldetik argi dugu badela garaia arazoari aurre egiteko eta hitzetatik ekintzetara pasatzeko. Hona ekarri dugun proposamenak neurri zehatzak dakartza, arazo handirik gabe Aldundiaren aldetik burutu daitezkeenak, inondik inora maximalistak ez direnak baina bide egokian jar dezaketena gure lurraldea. Epe laburrean, borondate politikoa egonez gero, gauzatu daitezkeenak.

Horrela, eskatzen diogu Gipuzkoako Foru Aldundiari (eta, beharrezkoa balitz, beste erakundeekin lankidetzan eta elkarlanean), aire kutsatuari eta aldaketa klimatikoari aurre egiteko hurrengo neurriak indarrean har ditzala, 2019. urtearen zehar:
• Gipuzkoa osorako aire kutsaduraren aurrean ekintza plana idaztea. Ezinbestekoa.
• Autobus zerbitzuen maiztasunetan murrizketarik ez aplikatzea.
• Gaitasun handiko errepide guztien ertzetan eta, bereziki, N-1en inguruan, horma begetalak jartzeko azterketa egitea. Interesgarria, eraikitzeko beste era batzuk badaude
• N-1 errepideak zeharkatzen duen herrietan eta eraikita egon behar ziren bidegorriak egiteko 5 milioi euroko funtsa habilitatzea. Behar-beharrezkoa. Alternatibak behar dira.
• RENFE eta ADIFren zerbitzuak eta azpiegiturak transferitzen diren bitartean, Donostia eta Brinkolaren arteko tren zerbitzuen maiztasuna handitzeko, irisgarritasuna hobetzeko eta modernizazioari ekiteko eskaera Madrilgo Gobernuari egitea.
• Eusko Jaurlaritzarekin batera, 10.000 biztanle baino gehiagoko herrietan auto elektrikoentzako kargadore elektriko publiko bana egoteko azterketa egitea. (Aritzetako kargadore elektrikoak ez daude erabilgarri).
Osasuna eta Errausketa Ikerketa Taldeko medikuek askotan esan digutenez, materia partikulatua, ozonoa, nitrogeno dioxidoa eta sufre dioxidoa dira biztanleriaren osasunerako aire kutsatzailerik kaltegarrienak. Kutsatzaile horiek gure artean lehendik genituen, bereziki eritasun kardiobaskularrak, arnasbideetakoak eta minbizia sortuz, eta talde zaurgarrienak gure ume eta helduak izanik.
Munduko Osasun Erakundeak (MOE) argitaratutako txosten baten arabera, aire kutsadurak 2012an zazpi milioi heriotza eragin zituen, ingurugiro arrisku latzena dela baieztatuz. Europako Ingurumen Agentziaren estimazioak 2,5 mikra diametroko baino txikiagoko materia partikulatuari egozten diote 23.000 lagunen heriotza goiztiarra, Estatuan, 2014an. Gipuzkoan, estrapolazio bat eginez gero, horietatik 374 lirateke. Agentzia horren arabera, baina, 2015ko estimazioa 28.000 lagunen heriotza goiztiarrarena litzateke, baita ere, Estatu mailan.
Hori gutxi balitz, Carlos III Osasun Institutuak ia 3.000 urteko heriotzak estimatu ditu epe laburrean eragindako partikulen esposizioagatik.

Ezin dugu ahaztu Munduko Osasun Erakundeak (MOE) jakinarazten digula giza jarduerak direla aire kutsaduraren iturburu nagusiak. Eta, nagusiki, auto eta ibilgailu astunek erregaia erretzean isuritako gasak azpimarratzen ditu. Hitzez hitz, kutsadura-emisio bizkorrak lortzeko faktore garrantzitsu moduan ibilgailu pribatuarekiko zabaldutako menpekotasun handia aipatzen digu.

Baina, beste faktore batzuk ere azpimarratzen ditu, adibidez, hondakinen errausketa/erretzea. Hau gertatzen ari bazaigu erraustegia martxan egon gabe, auskalo zer gerta liteke Zubietako instalazio toxikoa martxan jartzen baduzue.
Aipamen hori ez du EH Bilduk edo Gipuzkoako Medikuek egiten, MOEk baizik, bere ingelesezko web orrian guztiontzako ikusgai dagoen informazioaren bitartez.

Medikuek egindako estimazioen arabera, Zubietako erraustegiak urte batean isuriko luke 25.545 kotxek denbora berean isuritako adina nitrogeno oxido (NOx). Hori da utzi nahi diguzuen oinordekotza. Opari ederra hurrengo belaunaldientzat.

Edonola ere, osasun arloan dabilen edozein erakunde aipatuko bagenu, ondorioa argia da, mundu mailako arazo larri baten aurrean gaude, lehenbailehen neurriak hartzeko gaudela. Hedabideek utzitako izenburuak era bat beldurgarriak dira:
 La contaminación del aire causa 800.000 muertes adicionales al año en Europa y 8,8 millones en todo el mundo, según un informe llevado a cabo por la Sociedad Europea de Cardiología
 En Alemania reduce 2,4 años de esperanza de vida, Italia, 1,9 años y Polonia, 2,8 años. Las tasas de mortalidad por esta causa son más altas en los países de Europa Oriental.
 La contaminación del aire mata más que el tabaco: 800.000 personas solo en Europa.
Nahiko argi ez bagenu izango, Munduko Osasun Erakundeko Osasun Publikoko Saileko zuzendaria den María Neira, duela gutxi, emandako elkarrizketa batean horrela mintzatzen zen:
“La contaminación ocupa ya el espacio más importante como determinante ambiental y social de la salud. Representa un 25 por ciento de la morbimortalidad y se cobra más de 6 millones de muertes al año, que tienen que ver con la falta de agua potable y la contaminación del aire, también con pesticidas y otros agentes químicos, pero fundamentalmente con la contaminación del aire.
Así que sí, con que pudiéramos resolver el problema de la contaminación atmosférica tendríamos ya mucho ganado porque estamos en una situación en la que es probable que la esperanza de vida de nuestros hijos sea menor que la nuestra como consecuencia de la contaminación, la alimentación y el sedentarismo.”

Ezagutza guzti honen aurrean, albo batera begiratzea, arazoa gurekin joango ez balitz moduan, ez da aukera bat, arduragabekeria hutsa baizik, beste hitz bat ez erabiltzearren.
Otsailean Gipuzkoan ere bizi izan genuen fenomenoen aurrean, Europako hainbat hirik, maila horiek gutxitzearren, neurriak hartzen dituzten arren, Gipuzkoako administrazio ezberdinen aldetik ezer aipagarririk ez zen egin, arazo baten aurrean aurkitzen ginela baieztatzea ez bazen izan.

Eta hau bai dela errepikatu ezin dena, inondik inora ez. Gure erakundeek, Aldundia izan ala udalak izan, arazo honen gainean egon behar dute.

Gipuzkoako Batzarkide Iban Asenjok azaldu du zergatik gaur onartu den planak ( 26 alde, 21 aurka) on baino, kalte egiten dion gipuzkoako giztarteari; osasunaren aldetik, partehartzearen aldetik, adostasun ezaren aldetik, Europako zuzentarauen aldetik…

Hona hemen Iban Asenjoren hitz hartzea:

“Gipuzkoako Hiri Hondakinak kudeatzeko 2019-2030 Plan orokorraren aurka bozkatu dugu gipuzkoarren iritzia eta nahia ekarri nahi izan dugulako.

Foru Arau hau, agintaldi bukaera-bukaeran Batzar Nagusietara ekarri eta onartu duzuena, hilda jaio da. Kontrako botoa eman dugu plan orokor honek hondakinen kudeaketarako arazoa faltsuan itxi nahi duelako, arazoaren iturburuari eutsi nahi gabe. Denok dakigun moduan, plan honetan planteatzen denaren arabera, arazoa konpondu baino, arazoa areagotzen du, dagoeneko irekita dagoen gizarte haustura are gehiago zabalduz.

Arau honi aurkeztu genion osoko zuzenketaren bitartez azaldu genituen zeintzuk diren dituen akats eta gabezi juridiko guztiak eta, baita ere, Europako zuzentarauak, plastikoaren kudeaketarenak izan ala ekonomia zirkularrekoak izan, urratzen dituela. Horregatik guztiagatik ere kontra bozkatu dugu.

Gaur, hemen, hondakinak kudeatzeko errausketa eta erraustegia ardatz nagusia duen Foru Arau honen aurka Podemosekin batera bozkatu dugu ganbera honetan, baina baita ere Gipuzkoako gehiengo sindikalarekin batera bozkatu dugu, mugimendu ekologista guztiarekin batera bozkatu dugu, Gipuzkoako medikuekin bozkatu dugu eta, otsailaren 23an, enegarren aldiz agintaldi honetan, milaka eta milaka pertsonak kalera atera zituen mugimendu sozial anitz eta transbertsalarekin bozkatu dugu.

Kontra bozkatu dugu plan orokor hau ingurumenaren kontra doalako! material birziklagarriak eta konpostagarriak erre nahi ditu, horrek dakarren kutsadura eta gastu energetiko itzelarekin.
Kontra bozkatu dugu plan honek herritarrok aire garbia arnasteko dugun eskubidea ukatzen digulako.

Kontra bozkatu dugu plan hau gizakion, animalien eta izaki ororen osasunaren aurka doalako, Gipuzkoako medikuek behin eta berriz ondorioztatu diguten moduan.
Kontra bozkatu dugu ekonomia zirkularraren aurka doalako eta, bereziki, gipuzkoarren eta Gipuzkoako udalen ekonomiaren aurka doalako.

Edozein ikuspegitik aztertuta, proiektu hau ez delako inondik inora, iraunkorra.
Baina, gehien bat, plan honen aurka bozkatu dugu Diputazioaren gobernua osatzen duten alderdiek dagoen arazoari nahiago izan diotelako irtenbide inposatu bat bilatu, adostua baino. Arazo hau konpontzeko egin behar genuen bidea elkarrekin egin ordez, PNV eta PSEren gobernuak inposizioa nahiago izan duelako. Herritarrei hitza eman ordez, eztabaida bera ukatu egin zaielako eta adostasuna eta akordioa landu ordez, gobernu itsu hau irabazle eta galtzaileen arteko eskemetan murgiltzea lehenetsi duelako.

.

EAren ustez errauskailua hondakinen aferari erantzuna emateko “iraganeko teknologia da, birziklapenaren eta ekonomia zirkularraren kontra doan apustua, gainera”. Modu berean, alderdiak gogoratu du, orain dela gutxi, Europako Parlamentuak Ekonomia Zirkularraren aldeko posizioa adostu duela eta, ondorioz, hondakinen kudeaketan “murrizketa, berziklapena eta berrerabiltzea” direla “lehenesten diren ildoak”. “Europak markatzen digun norabide horretan, errauskailua oztopo argia da”, esan du EAk.

Eta erraustegiaren aurrean, zer? Eusko Alkartasunaren ustez, badaude adibideak Euskal Herritik atera gabe. Nafarroan, esaterako, Geroa Baik, EH Bilduk eta Podemosek babesten duten Gobernuak errauskailua baztertu du eta onartutako hondakinen plan berriak azpiegitura malguagoak, merkeagoak eta ingurumenaren zein osasunarekin errespetuzkoak direnak aurreikusten ditu.

Estatu mailan ere, PSOEk berak babesten dituen zenbait eredu ere aurkitu daitezela baieztatu du EAk: Valentzian, Mallorkan eta Asturiasen, besteak beste, erraustegi proiektuak baztertu dituzte beste alterbatiben alde: hondakinen sailkapen handiagoa, konposta eta TMB instalazioak, esaterako.

Eusko Legebiltzarreko Osoko Bilkurak EAk bultzatutako adierazpen bat onartu du, Garoñako zentral nuklearra 2013ko uztailean, egun indarrean dagoen ustiapen baimena amaitutakoan, behin betiko ixtearen alde. Legebiltzarreko gehiengoak, beraz, Garoña ixteko data 2013ko uztailaren 6an kokatu zuen Industria Ministerioaren agindua bertan behera uzteko asmoari uko egin diezaiola eskatu dio espainiar Gobernuari.

Juanjo Agirrezabalak agerian utzi ditu zentral nuklearrak dituen gabezia teknikoak eta, horren ildotik, adierazi du espainiar sistema energetikoaren barruan Garoñak duen pisuak ez duela inolaz ere justifikatzen horrelako segurtasun arriskuak onartzea, istripu bat gertatuz gero milaka lagunen bizitza arrisku larrian egongo baita.

EAko legebiltzarkidearen iritziz, ez dago inolako justifikaziorik zentrala ustiatzeko baimena 2019ra arte luzatzeko, datuek argi uzten baitute Garoña ez dela ezinbestekoa espainar sistema energetikorako. Hori guztia dela eta, Agirrezabalak euskal gizartearen borondatea errespetatzeko eta Garoña behin betiko ixteko eskatu dio Rajoyren Gobernuari. Hala ere, gogora ekarri du PSOEk eta EAJk arazo honetan duten erantzukizuna. Izan ere, Zapateroren Gobernua izan zen zentrala 2009an ixteko aukera izan zuena, baina inolako beharrik gabe 2013ra arte irekita mantentzea erabaki zuen. Eta EAJk, bere aldetik, zentral nuklearren bizitza baliagarria 40 urtetik gora eramatearen aldeko bozka eman zuen iaz Kongresuan, ordura arte legediak ezarrita zeukan muga bertan behera utziz.

Jatorria: EUSKO ALKARTASUNA

Juanjo Agirrezabala pedirá explicaciones en el siguiente Pleno de Control del Parlamento a la consejera de Medio Ambiente, Pilar Unzalu, por las declaraciones de su director de Biodiversidad, que “ha despreciado el valor ambiental de los Montes de Vitoria y ha cuestionado la necesidad de declarar ese espacio como parque natural”. Agirrezabala recuerda a Unzalu que existe un mandato parlamentario, aprobado por unanimidad a propuesta de EA, que pide al Gobierno la aprobación del Plan de Ordenación de Recursos Naturales (PORN) de los Montes de Vitoria para su declaración como parque natural. “Por eso es especialmente grave que el director de Biodiversidad se permita el lujo de cuestionar una decisión unánime del Parlamento, por lo cual debe recibir el reproche público de la consejera”, sostiene Agirrezabala, para quien es “insólito que sea justo el director de Biodiversidad el que quita importancia a los Montes de Vitoria”.

El portavoz de EA en la Cámara insiste en defender la necesidad urgente de declarar los Montes de Vitoria parque natural para proteger ese espacio de gran valor ecológico y paisajístico de las presiones y amenazas que ponen en peligro su riqueza natural, y exige por ello a Medio Ambiente la aprobación del PORN antes de que acabe el año. “Es la Ley de Conservación de la Naturaleza -destaca Agirrezabala- la que posibilita la declaración de parque natural, la única figura que realmente puede proteger los valores ambientales de los Montes de Vitoria poniendo límites claros a la acción humana en una zona frágil de por sí. De eso trata también la Ley de Conservación de la Naturaleza, de poner límites en los espacios naturales que decidan las instituciones, como el Parlamento Vasco ha hecho en este caso para poner freno a las agresiones y amenazas que se ciernen sobre los Montes de Vitoria”.

Jatorria: EUSKO ALKARTASUNA