Zaintza behar duten beste pertsona batzuez arduratzeak, zuzenean edo zeharka eragiten digu biztanleriaren zati handi bati. Gainera, lehenago edo beranduago, ia herritar guztiok beharko dugun zerbitzua da. Hala ere, pribatizazioa eta prekarietatea zainketen kalitatea arriskuan jartzen duen mehatxu bikoitza da. Beraz, gaur egun, zaintza sistema publikoa eraikitzen, edo suntsitzen ari gara?

Alkartasuna eta Coppieters fundazioetatik urtarrilaren 24an, larunbata, Bilboko EHUko Bizkaia Aretoko Baroja auditorioan antolatutako Zaintzen Zain- Who Cares jardunaldiak funtsezko galdera horri erantzuten saiatuko gara. Horretarako, doako jarduera bat programatu dugu, aldibereko itzulpenarekin, eta gaian interesa duen edonorentzat irekia. Europako adituak eta Euskal Herriko eragile sozial eta laboralak, beren ikuspuntuak justizia sozialeko politiketatik jorratuko dituzte, pertsonak zainketen erdigunean jarriz, eta beti ere ikuspegi feminista batetik.

Zaintzen Zain-Who Caresen programa 10:00etatik 13:30era garatuko da, eta honako hauek parte hartuko dute: Kathleen Lynch doktorea, Irlandako Gobernuko Giza Eskubideetarako eta Berdintasunerako komisarioa; Nena Georgantzi, Galwayko (Irlanda) Unibertsitateko doktorea; Tine Rostgaard, Danimarkako Roskilde Unibertsitateko Gizarte eta Enpresa Zientzien Saileko irakaslea, eta Dana-Carmen Bachman, Europako Batzordeko Eskubide Sozialen eta Inklusioaren Unitateko burua. Halaber, Euskal Herritik, Ane Izagirre soziologia eta gizarte langintzako ikertzailea, eta Parte Hartuz ikerketa taldeko kidea izango da bertan, Denon Bizitzak Erdigunean plataformako, Maitelan herritarren kooperatibako, Arrasateko Udaleko eta ZainSareko ordezkariekin batera.

Siriako herrietako emakumeak izan dira, hain zuzen, azkeneko 13 urteetan zehar gehien sufritu dutenak; gerra, migrazioa, ISIS taldearen okupazioa eta indarkeria… Sufrimendua mantentzen da oraindik ere Idlib, Afrin edo Serakani bezalako guneetan, Turkiak babestutako talde armatuek eginiko bahiketa eta hilketekin.

Sufrimendua nagusi izan da urte hauetan, baina baita borroka eta antolakuntza ere, besteak beste Siriako Emakumeen Kontseiluaren sorrerarekin. Siriako iparraldean eta ekialdean borrokan diharduten emakumeek antolatu egin dira bizitzako hainbat eremutan, aurrerapauso nabariak lortuz. Gizarte subirano baten eraikuntzarako Kurduek aurrera eramandako proiektuan paper zentrala izan dute.

Garai berri bat ireki da orain Sirian eta ezinbestekoa izango da emakumeen borondatea onartzea, bidezko ordezkaritza bermatuz. Herrialde demokratiko, justu eta seguru bat eraikitzeko beharrezkoa da emakumeen eta talde erlijioso, kultural eta etnikoen arteko batasuna eta berdintasunezko partehartzea.

(Siria demokratiko baten eraikuntzaren alde Siriako Emakumeen Kontseiluak kaleratutako adierazpenaren zatia)

Eraldaketa digitalaren tsunami horretan eta aurrerapen teknologikoek pertsonen bizitzan gero eta eragin handiagoa duten mundu honetan, zientzia, teknologia, ingeniaritza eta matematikako (STEM) adituen beharra nahitaezkoa izango da, eraldaketa digital hori guk egitea nahi badugu behintzat. Beharrezkoa izango da STEM talentua sortu, egokitu, atxikitu eta erakartzea, harrobi teknologiko digitala sortu beharko dugu, orain zoritxarrez ez duguna. Eta talentuaren behar horretan, emakumeak zein toki izango duten eta zertarako hausnartu beharra dago, iraultza digital honetan emakumeak erabiltzaile soilak izango diren edo barrenetik eraldaketa digitala sortzeko, garatzeko, eraikitzeko eta eraldatzeko gaitasuna eta ardura izango duten.

Emakumeak erabiltzaile soilak izan behar badute, orain arte bezala jarraitzea nahikoa izango da baina herri honen eraikuntzan parte hartzaile aktibo izan behar badira, emakumeek ekarpenak egingo badituzte, garatzaile teknologiko izateko lan itzela daukagu. Eta gero eta kontzientzia gehiago dago, bai zorionez, baina kontzientzia hutsa da, errealitatea aldatzeko politika irmoak falta dira.

Datuek ez dute itxaropenerako zantzurik ematen. EUSTAT-en herenegun, otsailaren 9an ateratako 2021/2022 ikasturtea aztertuaz, batxilergoan Zientzia eta Teknologia aukeratu dutenen kopurua handiagotuz doa %51,4 izan zen, baina Humanitate eta Gizarte Zientzietako batxilergoan nesken presentzia nabarmenagoa da, % 62a.

Unibertsitateetako matrikulazioetan, Osasun-zientzien %78 emakumeak dira eta aldiz, ingeniaritza eta arkitekturan %29 ez dira heltzen. Eta datu esanguratsua, elektronika, informatika edo mekanika bezalako ingeniaritzetan, %20 baino gutxiago.

Goi-mailako Lanbide Heziketako datuekin ere antzerakoa da eszenatokia, osasunera emakumeen %77 eta kimikara %63,4. Eta aldiz elektrizitatea eta elektronikan %7,1, fabrikazio mekanikoan %11 edo informatika eta komunikazioan %15,1.

Langile gehien dituen jarduera Ingeniaritza eta Teknologia izanik, (I+Gko guztizkoaren % 63,6) emakumeak langileen %28 baino ez dira.
Datu hauekin, etorkizun latza aurre ikus daiteke, benetan kezkagarria. Emakumeek zaintza eta osasunarekin erlazionatutako arloetan nabarmentzen jarraitzen dute, eraldaketa digitalari lotutako ikasketa eta lanbideetan oso presentzia urria izanik.

Eta emakumearen bertaratzea eremu teknologikoan ez da egun batetik bestera egingo. Neskak haurrak direnetik hasi behar da lanketa sakona egiten, estereotipoak suntsitu, gaitasun espazialak landu, jostailuek generorik ez dutela erakutsi, teknologiarekin pertsonen bizitzak hobetu daitezkela adierazi, emakume erreferenteak aurkeztu eta gertukoak badira hobe, neskak ahaldundu, muga gabeko imaginarioak zabaldu eta nahi dutena izan daitezkeela sinestarazi.

Herri honek aurrera egin dezan eta etorriko diren erronka berriei aurre egiteko, emakumeak eta neskak beharko ditugu. Emakumeak, iraultza honen protagonista izan behar dira, beraien iritzia, egiteko modua, esperientzia eta ikuspegia txertatu behar dira eraldaketa digitalaren garapenean, emakume teknologoen aztarna bermatu behar dugu eraikitzen ari garen etorkizuneko Euskal Herri horretan.

Xabi Solanoren abestiak dioen bezala, “Erre zenituzten sorgiñen oinordeak gara gu. Erre zenituzten sorgiñen erratzak guk dauzkagu…”

Erratz horiek, erratz digital bilakatu beharko dute eta gure erantzukizuna da erratz digital horiek feminismo-digitalez konfiguratzea, adimen artifizialak, superadimenak eta etorriko diren teknologia digital guztiak ekar ditzaketen alborapen guztiak, diskriminazioak suntsitzeko, euskara ingurune digitalean bermatzeko, Nazio gisa kokatzeko, digitalizazio berdea lehenesteko eta nola ez, egiten dugun eraldaketa digitala etikoa izan dadin; finean, nahitaez pertsonak eta natura erdigunean jar ditzagun.

Erratz digitalak, emakumeek ere ekarpen digitalak egin ditzaten eta historiako aro askotan ez bezala, lidergotik eta feminismo teknologikoaz bizitzea tokatuko zaien Euskal Herriaren protagonista izan daitezen.

Neska eta emakume Zientzialarien Nazioarteko Eguna 
Lore Martinez Axpe
Eusko Alkartasunako afiliatua eta EH Bilduko legebiltzarkidea

Gaur, maiatzak 9, Europako Eguna ospatzen den egunean, Eusko Alkartasunak aprobetxatu du Pedro Sanchezi Europar Batasuneko presidente den bitartean helaraziko dizkion eskaera nagusien berri emateko.  Besteak beste, elikagaien eta energiaren prezioa, genero-indarkeriaren aurkako borroka, hizkuntza gutxituen babesa eta saharar herriaren babesa izango dira gai horietako batzuk.

Eusko Alkartasunako Nazioarteko Politika idazkaria eta EFA alderdi europarraren lehendakaria den Lorena López de Lacallek Europako egungo ereduak ez dituela euskal herritarren beharrak asetzen eta gauza gehiago egin daitezkela eta egin behar direla esan du. “Beste Europa bat behar da eta horregatik ekintza argiak eta aldaketak eskatuko behar zaizkio Sánchezi”, adierazi du.

López de Lacallek azaldu du espainiar presidentziari “Estatuak iristen ez diren edo iritsi nahi ez duten gauzak” eskatuko dizkiotela; adibidez, oinarrizko produktuen edo energiaren prezioak mugatzea.

“Honekin batera mugarik gabeko osasuna eta hezkuntzarako baliabideak mobilizatzea, eta genero-indarkeriaren aurkako europar araudi berria lehenbailehen onartzea eskatuko diogu Sánchezi”, gehitu du. Gainera, “hizkuntzen osasuna gobernuen siglen mende egon ez dadin Europako herri guztien hizkuntza-aniztasuna sustatu eta babestea aldarrikatuko da”.

Nazioartean, EAk eskatuko Europak Kosovo onartzea eta Europar Batasunan sartzea eta Saharako herriari laguntzea bere independentziaren aldeko borrokan.

Beldur guztien gainetik

Hau lortzea posible da. Egin izan dugu, eta egin dezakegu berriro ere. Horretarako baina, emakumeak behar ditugu erabaki esparru guztietan; politikan, enpresa munduan, akademian, kulturan, zientzian, lege esparruan, eta noski, zaintza lanetan ere bai.

Justizia sozialean oinarritutako gizarte bat eraikitzea ezinbestekoa zaigu emakumeok aske izatea nahi badugu. Horretan dihardugu; gure buruak ahaldunduz, beste alor, herri eta pentsamenduetako emakumeekin saretuz; zapi guztien azpitik eta beldur guztien gainetik, ahizpatasunak ematen digun bultzadarekin hegan, askatasunera.

Aurtengo indarkeria matxistaren egunean fokoa justizian jarri da, hain beharrezkoa den gai batean, justiziaren erantzuna emakumeen aurkako indarkeriaren aurrean lotsagarria izaten ari baita.

Legeak eguneratu gabe daude, lege zaharrak dira, partxeak jarri zaizkie, eta ikuspuntu hetereopatriarkal batetik egin dira eguneratze lan txikiak. Honen froga da, besteen artean, apirilean “manada” deituriko kasuan bizitu genuen epaia, non bost gizonek emakume gazte bat bortxatu ondoren, abusuengatik kondenatu zituzten bortxaketagatik kondenatu ordez, intimidazio edo bortizkeriarik ez zegoela alegaturik.

Abusu delitua gaur egungo kode penalean existitzea ere lotsagarria da, abusuak berak onartzen baitu emakumearen gaineko eskubide bat gizonaren partetik, eta hori lotsagarria eta onartezina da. Ezin dugu onartu legeek horrelako aurreiritziak dituzten arauak ukatea. Horregatik behar da bortizkeria edota intimidazioa bortxaketa kontsideratua izan dadila. Arauak berrikusi behar dira, eta hau ikuspuntu feminista eta aurrerakoi batetik egin behar da horrelako kasu latzak desager daitezen.

Baina horrekin ez da nahikoa izango, epaile askok heziketa patriarkal bat jaso dute, Nagore Lafaggeren kasuan argi ikusi zen epaileek edozer baimentzen zutela, adibidez amari galdetu ziotenean bere alabari festa egitea gustatzen zitzaion. Horrelako galderarik ez luke epaileak onartu beharko, eta hau epaileak aukeratzeko moduaren ondorioa da hein batean. Epaile batek, lana lortzeko zuzenbidea ikasi ondoren median 5 urte irauten duten oposaketak ikasi behar du, 5 urte non ez den etxetik atera, eta non ez duen gizartearen errealitatea bizitzen, buru belarri oposaketetan sarturik baitago, lehen aipatutako lege hetereopatriarkalak ikasi, aztertu eta buruan sartzen.

Arauak berdintasunezkoak izan daitezen nahi badugu, eta Nagore Lafagge edota manada bezalako epaiak gerta ez daitezen nahi badugu, sistema judiziala da aldatu behar dena, ez soilik legeak. Horretarako, independentzia judiziala ezinbestekoa zaigu. Horren alde borrokan eta lanean jarraituko dugu, kalean eta erakundeetan, mugimendu feministen eskutik.

La eminencia que firma estas palabras es Alfonso Ussía, y fueron pronunciadas, además, para defender a Miguel Arias Cañete, ese hombre convencido de su superioridad intelectual sobre cualquier mujer.

Después de lo dicho por Cañete tras su debate con Valenciano, seguramente creíamos que no podíamos oír una barbaridad mayor sobre las mujeres. Pues ahí está Ussía para demostrar que sí. Ussía que, por cierto, debe tener algún tipo de complejo u obsesión en la que prefiero no pensar porque ataca de manera recurrente a las mujeres abertzales y lo más curioso, es que, a pesar de la distancia ideológica que nos separa, se refiere siempre a nuestro físico y forma de vestir. Nos ha dedicado artículos enteros y barbaridades propias de una mente enferma de odio.

Resulta asqueroso y no es sólo machista, es más: es misógino. Porque no le gustamos nosotras (eso que ganamos), es más, nos odia, pero ha hablado en términos vomitivos sobre mujeres de tan diferente ámbito político como Cristina Kirchner o Angela Merkel. Mira que un periodista no ya bueno, sino hasta uno mediocre, puede hablar de políticas en el ámbito de su responsabilidad, de lo que dicen y de lo que hacen. Pues no, habla de su físico e impregna los comentarios sobre ellas de una obscenidad asquerosa.

Misoginia, odio a las mujeres. Sobre todo a las que osan salir de los roles otorgados por la sociedad bienpensante de la que, por supuesto, Ussía forma parte.

Pero sin ir tan lejos como Ussía, el machismo está presente en el día a día de las mujeres que nos dedicamos a una actividad pública. La desproporcionada atención a la ropa, el pelo o el maquillaje de las mujeres políticas, por ejemplo, es muestra de machismo. Y hay cosas mucho más sutiles, como que en las elecciones autonómicas, el candidato del PNV fuera el señor Urkullu, el del PSE, el señor López; el del PP, el señor Basagoiti, y la de EH Bildu “Laura”. ¿Por qué esa diferencia en la denominación, no necesariamente malintencionada y hasta inconsciente en ocasiones, pero que muestra un trato diferente respecto a hombres y mujeres?

Y las mujeres cargos públicos de EH Bildu también hemos sufrido esa atención desproporcionada por nuestro aspecto. O no somos lo suficientemente sofisticadas y elegantes o somos directamente pijas. Y para quienes comentan nuestro aspecto, las dos cosas están mal, claro. Hay una corriente de opinión españolista que nos prefiere uniformadas, quieren que en nuestra forma de vestir se note qué pensamos y que somos independentistas. Critican a quienes creen ellos que cumplen con un estereotipo inventado pero, sobre todo, saltan sobre quienes no lo cumplimos. Nos quieren uniformadas y atadas a estereotipos para poder pensar que somos un guetto, un reducto raro dentro de la sociedad vasca. Alguno hasta prefiere pensar que si somos independentistas tiene que ser porque tenemos algún complejo raro, de feas concretamente. No entienden que somos muchas y que estamos en todos los ámbitos de la sociedad con normalidad. No lo entienden porque no nos conocen. A los independentistas no se nos nota en la cara que lo pensamos; en realidad, a nadie se le nota.

Las mentes bienpensantes no solo nos otorgan a las mujeres un papel en la familia y la sociedad. También nos dicen cómo debemos vestirnos y peinarnos, cuánto tenemos que pesar, cómo movernos y expresarnos para ser agradables a la vista. Lo lamentable es que si la sociedad no tuviera asumido este concepto tan estricto y estereotipado de la belleza, habría menos mujeres con trastornos alimentarios, complejos absurdos y dificultades para ser felices aun siendo inteligentes, divertidas, trabajadoras, valientes, comprometidas, solidarias, buenas amigas y, muy probablemente, también guapas, además de atractivas de mil maneras.

Las mujeres no somos un estereotipo en la cabeza de un obseso. Somos un importantísimo valor para el colectivo que confía en nosotras en igualdad. Por eso, me importa bastante poco lo que diga cualquier don nadie con pretensiones: conozco mi potencial y el de mis compañeras. Con ellas, y con los hombres sin prejuicios, hasta el fin del mundo, o hasta la independencia, por lo menos.

Iratxe Lopez de Aberasturi

Concejal de EH Bildu en Gasteiz, miembro de la Ejecutiva Nacional de Eusko Alkartasuna

Emakume Sozialisten Nazioarteko II. Biltzarrak, Kopenhagen bilduta, emakumezko guztien sufragio unibertsalaren aldeko aldarrikapena berretsi zuen 1910eko abuztuan eta, Clara Zetkin alemaniarraren proposamenari jarraituz, martxoaren 8a Emakume Langilearen Nazioarteko Eguna izendatu zuen.

Boto eskubidea ez ezik, bestelako funtsezko eskubideak ere aldarrikatzen ziren, hala nola, kargu publikoak betetzeko eta lan egiteko eskubidea, hezkuntza eskubidea eta lanean diskriminaziorik ez pairatzeko eskubidea. Hau da, erabakiak hartzeko prozesuan aktiboki parte hartzeko eskubidea aldarrikatzen zuten, parte-hartze aktiboa, berdintasun egoeran, formakuntzaz eta independentziaz, hain zuzen ere. Finean, plaza publikoan aktore izateko eskubidea eskatzen zuten.

Gaur egun, bizi garen jendartean, boto eskubidea bermaturik dugu eta emakumeok parte hartzen dugu instituzioetan. Erronka da parte-hartze horrek balio izan dezala emakumeen eta gizonen artean benetako berdintasuna lortzeko eta sendotzeko; bide horretan asko dago oraindik egiteko, nahiz eta emakumeon eskubideen konkista teorikoak gutariko askok berdintasun-sentsazio faltsua izatea eta gure eskubideen aldeko borrokan arreta geldotzea ekarri duen.

Hala ere, borroka feminista beharrezkoa da oraindik. Eta 1910ean aldarrikatzen zen gauza bera eskatzeko gainera; hots, bizitza publikoan aktore izateko gure eskubidea, gure burua familiara eta eremu pribatuetara soilik ez mugatzeko eskubidea.

Gure eskubidea guk geuk erabakitzeko gai garen herritarrak bezala tratatuak izateko, geure bizitzaz eta geure gorputzaz erabakitzeko gai, inoren tutoretzarik gabe.

Gure eskubidea bakarrik emakumeak izateagatik indarkeria pairatu gabe bizitzeko, bai eta botere publikoek, krisiaren gainetik, hori hala izan dadila bermatzeko ere.

Gure eskubidea atseden hartzeko, lan-jardunaldiak etengabeak izan ez daitezen, etxetik kanpo eta barruan. Babesa, instituzionala ere bai, jasotzeko eskubidea, gure bizkar gainean jartzen baita pertsonen zaintzari dagokion ardura osoa.

Gure eskubidea lan duina izateko, independenteak izateko aukera emango diguna, lan legediak ama izatea erabakitzen dutenak kaleratzea erraztu ez dezan eta enpleguaren prekarizazioa areagotu ez dezan, prekarizazio horrek batez ere emakumeok okupatutako lanpostuei eragiten dielako.

Gure eskubidea berdintasunezko hezkuntza jasotzeko, emakumezkoak eta gizonezkoak elkarrengandik gero eta gertuago egongo diren jendarte batean bizi ahal gaitezen, berdintasuna eta generoen arteko errespetua sustatzeko ekimen zehatzak bultzatuz.

Gure eskubidea gure gaitasunen arabera tratatuak izateko, eta ez gure generoaren arabera.

Gure eskubidea, azken batean, herritar aktiboak eta libreak izateko.

Eta gure eskubideak bermatzearren ezinbestekoa da genero-kontzientzia duten emakumeek parte har dezatela eragiten diguten erabakiak hartzen diren guneetan, ‘publikoa’ kudeatzen den tokietan; beharrezkoak gara aurrera egiteko. Eta harro esan dezakegu Eusko Alkartasunak arlo guztietan emakume baliotsuak, gaitasun handikoak eta arduratsuak dituela. Oinarrian aritzen diren militanteek zein erantzukizun instituzionalak dituztenek, guztiek lan egiten dute emakume eta gizon erantzukideek eta libreek osatutako Euskal Herri bat eraikitzearen alde.

Ikerne Badiolak eta Eva Arangurenek, EAko Komunikazio eta Gizarte Politikarako idazkariek hurrenez hurren, Irungo Alarde Mistoan parte hartuko dute, beste alderdikide batzuekin batera, berdintasun eskubidearen alde. Badiolak adierazi duenez, “eztabaida ez da emakumeek Alardeetan parte hartzeko eskubidea duten ala ez, baizik eta Berdintasunaren Legea bete behar den ala ez. Ez da batere onargarria XXI. mendean bertan emakumezkoak baztertzea eta jaietako ekitaldietan parte hartzea eragoztea”.

Jatorria: Eusko Alkartasuna

La secretaria de Comunicación de Eusko Alkartasuna, Ikerne Badiola, ha calificado de “barbaridad democrática dejar en manos de ETA la solución al conflicto vasco”. Badiola se ha referido de esta forma a las declaraciones de destacados dirigentes del PSOE, que unían la desaparición de ETA a la legalización de Sortu. “Se les están acabando las excusas, y nos convencer de que la legalización de Sortu está ligada a la misma existencia de ETA. Esto quiere decir, a parte de que nos cambian las reglas del juego según va avanzando, que pretenden dejar en manos de ETA las decisiones que sólo atañen a la sociedad vasca”, ha afirmado.

“Es la ciudadanía vasca la que tiene que avalar y legitimar el camino hacia una paz definitiva y hacia la normalización. Y esto se puede definir en cuatro palabras: profundización en la democracia”, ha reclamado Badiola, que ha participado en un encuentro de mujeres de Eusko Alkartasuna con motivo del Día de la Mujer, en la que han estado presentes las candidatas a la Diputación Foral de Araba, Lorena López de Lacalle, y al Ayuntamiento de Bilbao, Helena Gartzia, la parlamentaria navarra María Luisa Mangado, y medio centenar de cargos públicos militantes de la formación. En un acto político celebrado ante todas ellas, Badiola ha añadido que “la profundización en la democracia pasa, además, por que “todas las opciones estén en las urnas el próximo 22 de mayo en igualdad de condiciones”.

En este sentido ha advertido de que “poner obstáculos a que la izquierda abertzale pueda participar en las elecciones sólo puede responder al miedo al cambio efectivo que los votos independentistas pueden realizar desde las instituciones”.

Ikerne Badiola se ha referido a las próximas elecciones reconociendo que “todos los partidos políticos tenemos intereses electorales, por supuesto, son legítimos, pero que no deben interferir en la consolidación de la paz y los avances en la democracia” En este sentido ha calificado de “papelón” la situación del PSE, “que se ve obligado a hacer equilibrios mientras reconoce con la boca pequeña los avances que es imposible negar, pero sin llevar la contraria a sus jefes de Madrid”. “Ese es el problema de quienes no toman las decisiones en Euskal Herria”, ha resumido.

La representante abertzale ha lamentado que el presidente español, Rodríguez Zapatero, ante un panorama de bajadas generalizadas de votos que se prevén para el PSOE en las próximas elecciones “esté cayendo en la tentación de contentar a la opinión pública española con el tema vasco”. Badiola considera que “Rodríguez Zapatero pudo elegir entre una postura valiente de poner manos a la obra para resolver definitivamente el conflicto o no hacer nada que le pueda causar problemas del Ebro para abajo. Y, lamentablemente ha optado por la segunda vía, aunque tampoco es que nos sorprenda, porque no se puede decir que la valentía y la decisión de ir a los problemas de fondo hayan sido características de su gestión política”.

Día de la Mujer

La gestión de Rodríguez Zapatero tiene mucho que ver con la situación actual de la mujer, “porque en una coyuntura económica realmente mala, muy dura para muchas familias de nuestro entorno, el empobrecimiento de la sociedad afecta de manera especial a las mujeres, quienes soportan una tasa de paro mayor, sueldos más bajos, condiciones laborales más precarias”. A esto hay que unir lo que Badiola ha calificado de gran lacra de nuestra sociedad: “la violencia machista que somete, maltrata y mata a las mujeres por el mero hecho de serlo”.

Como receta para caminar hacia la igualdad efectiva, Eusko Alkartasuna propone impulsar la participación activa de las mujeres en todos los ámbitos sociales y por la educación en la igualdad, una coeducación que rompa con los clichés en torno los roles tradicionales que la sociedad adjudica a hombres y mujeres”.

Jatorria: Eusko Alkartasuna